Lissabon en de Portugese kust

Na twee nachten bijkomen in de -peperdure- marina van Cascais, terwijl het 35-40 knopen waaide, zijn we -gratis- voor anker gaan liggen in de goed beschutte baai van dit leuke stadje. Qua welvaart is de stad te vergelijken met Aerdenhout/ Bloemendaal. Er wonen vooral mensen met een goed gevulde bankrekening. Dat zie je terug in de prachtige huizen, de mooi onderhouden tuinen en het schitterend aangelegde park met grote -zo goed als nieuwe- speeltuin. Met open mond liepen we door de gezellige binnenstad; overal gezellige terrassen, restaurants en aanlokkelijke winkels (Mango, MaxMara, Zara).

Na twee nachten voor anker gelegen te hebben in de baai, zouden we op woensdag naar Lissabon varen. Toen we 's ochtends wakker werden, konden we geen hand voor ogen zien. Het zicht was niet meer dan 30-40 meter en we waanden ons in een vacuüm. Met zulk slecht weer zouden we de Taag niet willen afzakken richting de hoofdstad van Portugal (visnetten, vaargeulen en grote (scheep)vaart). Gelukkig werd het na een paar uur wat lichter en lichtten we ons anker. Op naar Lissabon alwaar ons een onverwacht familieweekend stond te wachten. Ben en Riny (Coos' ouders) kwamen ons met een weekendbezoek verblijden!!!

In Lissabon zijn ca. 6 marina's waarvan er maar eentje ruimte heeft voor visiting yachts. Ook hadden we gehoord over gratis ligplaatsen, langs de kade, vlak naast één van die marina's. En als iets gratis is, zijn wij uiteraard bijzonder geïnteresseerd.
We hebben die kade gevonden; er waren inmiddels drijvende steigers aangelegd. Deze waren echter nog niet ingelijfd bij de marina vanwege het (nog) ontbreken van water, stroom en beveiligend hekwerk. We lagen naast een oerhollandse klipper Groningen die in Lissabon al jaren door "Dirk" (kan het Hollandser?) gebruikt werd voor daycharters over de Taag.

Het weekend met Ben en Riny was bijzonder gezellig. We zijn alle dagen de stad ingetrokken om de ons aansprekende bezienswaardigheden te bezichtigen. Als eerste stond op het programma een bezoek aan de dierentuin. Al vanaf de Azoren verheugde Tico zich hierop en hij hielp ons dagelijks herinneren aan de belofte "als we in Lissabon zijn, gaan we naar de dierentuin". Hij kon niet wachten.
Via het openbaar vervoer, wat in Lissabon uitstekend geregeld is, verplaatsten we ons van de dierentuin naar Castelo Sao Jorge (bereikbaar met stokoud trammetje dat zijn weg door smalle en zeer steil omhoog lopende straatjes zoekt), naar het zeevaarders monument, het maritiem museum (schitterende modelboten waaronder de oceaanstomer die Ben en Riny ca. 40 jaar geleden naar Bonaire heeft gebracht), de kathedraal en de winkelstraten. Omdat Lissabon tegen een heuvel is gebouwd, is er een groot hoogteverschil in de stad. Om dat als "voetganger" makkelijk te overbruggen, zijn in diverse straatjes kabelbaantjes (elevators) die je van beneden naar boven (of v.v.) brengen. De chauffeur van zo'n dergelijke kabelbaan doet de gehele dag niets anders dat dat vervoermiddel door datzelfde straatje omhoog en omlaag "sturen". De gehele dag dezelfde route, dezelfde huizen, dezelfde ramen. Het enige dat hem variatie in zijn werk brengt, zijn de passagiers en het wasgoed dat uit de ramen wordt gehangen. En dan het NS Personeel maar klagen over een "rondje om de kerk"...... Poeh!

Tico vond het geweldig dat Opa Ben en Oma Riny op zijn "piratenschip" logeerden. Hij liet zich alle aandacht bijzonder goed welgevallen. Hij kreeg geen genoeg van de affectie- spelletjes met Opa Ben en het boekjes lezen en lego-spelen met Oma Riny.

Zondagmiddag was de pret weer over; om 18.00 uur zou het vliegtuig onze gasten weer naar Nederland brengen. Later hoorden we dat Ben en Riny enorme vertraging hebben gehad met de terugreis. In verband met zeer harde wind kon het vliegtuig niet opstijgen vanaf de gebruikelijke startbaan. Er moest uitgeweken worden naar een kortere baan, hetgeen consequenties had voor het gewicht van het vliegveld. Minder benzine (kerosine), minder bagage en minder passagiers...... Drie uur later dan gepland, steeg het vliegtuig eindelijk op om hen thuis te brengen.

Maandagochtend verlieten wij Lissabon. Met 30-35 knopen tegenwind, maar stroom mee, vaarden wij, slalommend tussen de grote vaart, de 8 mijl terug naar Cascais. Daar werden we weer welkom geheten door onze vrienden op de Alsager. Zij wisten ons te vertellen dat zij zondagnacht minstens 50 knopen wind in de ankerbaai hadden gehad....... Thank God dat wij nog lekker beschut in Lissabon lagen.

Zo, het Lissabonfeest was over. We moesten ons klaarmaken voor het volgende feest twee weken later en wel het bezoek van Inge in de Spaanse Ria's. Om daar te komen -op tijd- moesten we nog wel "even" tegen de Portugese Noord in naar het Noorden opboksen. Volgens de literatuur waait de Portugese Noord vanaf het middaguur tot aan halverwege de avond met gemiddeld met 5-6 beaufort. Het zou dus het beste zijn
's nachts vroeg uit te varen naar de eerstvolgende, 45 mijl verderop gelegen haven van Peniche. Zo gezegd, zo gedaan. In het schemerdonker (we hadden volle maan) verlieten we dinsdagnacht om 02.00 uur de ankerbaai. Zo goed als maar mogelijk was, hielden we uitkijk naar de beruchte visvlaggen en visboeien. Er waaide ongeveer een kracht 4  tegen met een moderate (choppy) sea. Toen we Cabo.... ruim gerond hadden (gelukkig niet al te zware valwinden over ons heen gekregen), zetten we koers naar Peniche. Hopelijk konden we het in één slag halen?! Rond 04.00 uur werd mijn katterigheid vervelender en om 05.00 uur lag ik kotsmisselijk binnen in de kajuit. Het afwasteiltje onder mijn arm geklemd. Gatverdamme, wat voelde ik me beroerd. Dat beloofde wat voor de 200 mijl die we nog tegen de Portugese Noord in moesten boksen.

Peniche is een typisch Portugese vissershaven; het stikt er van de visrestaurants waar je tegen alleszins redelijke prijzen een vol bord vis geserveerd krijgt. Wij hebben dat aan ons voorbij laten gaan; mijn maag moest zich nog herstellen van de zee- ziektetocht en Coos was solidair met mij. De volgende ochtend om 07.00 uur gooiden we de trossen los en zetten we koers naar Nazaré, 20 mijl noordelijker. Dit keer was ik al na 5 mijl mega-zeeziek. Heb het zeilen, de boot, de zee en de wind volledig vervloekt. Stond al met mijn GSM in de hand om het jachttransportbedrijf te bellen om de boot maar te komen ophalen. Dan maar geen rituele aankomst in IJmuiden ergens in september ofzo. Maar ja, midden op zee heb je daar niet zoveel aan. Als ik de boot al zou willen laten ophalen, zou ik toch eerst in een haven moeten liggen.

Volgens de pilot zou Nazaré in zeer zwaar weer een volstrekt veilige en onder alle omstandigheden aan te lopen haven zijn. Toen wij echter de breakwaters en de daartussen gelegen opening in het vizier kregen, knepen we onze billen samen. Die opening was beslist niet breed en de golven rolden met indrukwekkend gebulder naar binnen. My God! Op open zee de genua weggedraaid en het grootzeil laten zakken en vervolgens, rekening houden met wind en stroom op de opening afgevaren. Coos stond aan het roer, Tico was binnen en ik sprak mezelf moed in door bij herhaling, als een vastgelopen grammofoon- plaat, te roepen: "Ja, het gaat goed, we kunnen het, ja het gaat goed". Ik stopte met ademhalen en het koude zweet stond me in de handen. Coos had witte knokkels van het knijpen in het stuurwiel, maar...... de opening lag achter ons, we kwamen in rustiger water. Ik begon weer adem te halen, opgelucht en Coos idem dito. Vervolgens werden we opgeroepen door de havenmeester; hij had ons vanaf de dijk zien binnenkomen en gaf pro-actief advies waar we konden aanleggen. Dit was ons nog nooit overkomen; dat een havenmeester óns opriep. Meestal moeten wij de haven oproepen en in veel gevallen wordt er dan niet gereageerd en moet je het maar zelf een beetje uitzoeken. We voelden ons hierdoor bijzonder welkom.

Daags na onze aankomst in Nazaré trok de Portugese Noord weer voor 36 uur door naar gale force conditions (storm, in het Hollands). Wij lagen in de best beschutte haven van de Portugese kust en we hadden ons heilig voorgenomen deze haven pas weer te verlaten als er een break in het weerpatroon zou zijn. Oftewel, geen wind of wind vanuit het Zuiden. We hebben 5 dagen gewacht. Die dagen leefden we in een bijzonder rustig tempo. We liepen dagelijks "even" naar het stadje (een wandeling van minstens 20 minuten heen en 20 minuten terug), Coos deed wat onderhoud aan de boot en ik tutterde wat in de boot: handwasjes die in de vislucht moesten drogen, lezen, en wat spullen van rechts naar links en weer terug verplaatsen. Er was niet veel te beleven en toch had het wel een bepaalde charme. Zo ging er elke keer een enorm harde sirene af als er een vissersboot terugkeerde in de haven: het teken voor de dorpsbewoners dat er weer verse vis was. Zo hoorden we -bijna- elke ochtend de misthoorn om de 5 minuten loeien: deze Atlantische kust staat bekend om veelvuldig voorkomende dichte, tot zeer dichte mist in de maand juli. De havenmeesteer (Mike, een gepensioneerde Engelse yachtmaster) deed ontzettend zijn best er een soort Horta II van te maken met persoonlijke aandacht, muurschilderingen, een klein winkeltje/cafeetje en een bookswap.

Via het internet hadden we ons ingeschreven voor de mailservice van buoyweather. Voor US10,-- krijg je dan 100 weatherforecasts via email. Op basis van door jezelf -via email- aangegeven lengte- en breedtegraad krijg je binnen 10 minuten een email terug met 5-daagse voorspelling. Het zijn voorspellingen met 6 uur intervals, windrichting, windkracht, golfrichting, golfhoogte en -snelheid. Bronnen voor hun voorspelling zijn o.a. de Amerikaanse NOAA-modellen en ca. 60 andere weerstations. Uit ervaring kunnen we rustig zeggen dat ze er zelden tot nooit naast zitten met hun forecast. Na 5 dagen Nazaré voorspelde www.buoyweather.com ons voor 24 uur windkracht 1-2 uit het westen, zuidwesten, draaiend naar noordwesten. Die 24 uur zouden we optimaal benutten, oftewel in één keer de resterende 200 mijl (ofzo) doormotoren naar het Spaanse Bayona.

In dichte mist, natte regen en gure kou, maar in bijna volstrekte windstilte en over een gladde zee, arriveerden we de volgende dag in -overigens zonnig- Bayona.